DẤU HIỆU NHẬN BIẾT BỆNH SỐT XUẤT HUYẾT VÀ CÁCH XỬ TRÍ HIỆU QUẢ
Tình trạng thời tiết nóng ẩm, nắng mưa thất thường là điều kiện thuận lợi cho muỗi vằn – vật chủ trung gian truyền bệnh sốt xuất huyết – sinh sôi và phát triển mạnh. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), các yếu tố như biến đổi khí hậu và hiện tượng El Nino đang thúc đẩy sự gia tăng của các loài muỗi, khiến nguy cơ bùng phát các bệnh truyền nhiễm, đặc biệt là sốt xuất huyết, trở nên cao hơn bao giờ hết.
Để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình, việc chủ động nắm bắt các dấu hiệu nhận biết bệnh và cách phòng ngừa là điều vô cùng cần thiết.
1. Nguyên Nhân Và Các Mức Độ Biểu Hiện Của Bệnh Sốt Xuất Huyết
Sốt xuất huyết là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Dengue gây ra, lây truyền từ người bệnh sang người khỏe mạnh qua vết đốt của muỗi vằn (Aedes Aegypti).
Do virus Dengue có 4 chủng huyết thanh khác nhau, một người có thể mắc sốt xuất huyết tối đa 4 lần trong đời. Đáng chú ý, những lần nhiễm bệnh sau thường có nguy cơ diễn biến nặng hơn lần trước.
Bệnh thường được chia thành hai mức độ biểu hiện chính:
-
Mức độ nhẹ:
- Người bệnh sốt xuất huyết gặp triệu chứng sốt cao đột ngột 39-40 độ C, có thể liên tục kéo dài 2-7 ngày và khó hạ sốt.
- Kèm theo các cơn đau đầu dữ dội ở vùng trán, sau nhãn cầu, đau nhức khớp và cơ.
- Buồn nôn và có tình trạng nổi mẩn đỏ, phát ban.
Cấp độ nhẹ bệnh nhân có thể chăm sóc tại nhà (Cần tham khảo thêm ý kiến bác sĩ)
- Mức độ nặng:
- Người bệnh có dấu hiệu xuất huyết với các chấm ngoài da, chảy máu cam, chảy máu chân răng, vết bầm tím, nôn ra máu, đi ngoài phân đen.
- Kèm theo tình trạng mệt mỏi, đau bụng nhiều, chân tay lạnh, người vật vã. Nếu không được cấp cứu và điều trị kịp thời, có thể gây tử vong.
Không nên lơ là vì bệnh sốt xuất huyết từ nhẹ có thể trở nặng.
2. Cần Theo Dõi Sát Sao: Bệnh Có Thể Trở Nặng Bất Thường
Sốt xuất huyết có diễn biến rất khó lường. Một trường hợp ban đầu ở mức độ nhẹ vẫn có thể chuyển sang mức độ nặng một cách nhanh chóng.
Do đó, trong khoảng từ 2 – 7 ngày sau khi xuất hiện các triệu chứng đầu tiên, người nhà cần theo dõi sát sao mọi diễn biến thân nhiệt cũng như các biểu hiện toàn thân của bệnh nhân. Ngay khi thấy dấu hiệu trở nặng, cần đưa người bệnh đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được can thiệp kịp thời.
3. Các Biện Pháp Phòng Chống Sốt Xuất Huyết Hiệu Quả
Để phòng bệnh hiệu quả, nguyên tắc cốt lõi cần ghi nhớ là: "Không lăng quăng, không muỗi, không có sốt xuất huyết". Dưới đây là các giải pháp đơn giản, an toàn mà mỗi gia đình đều có thể chủ động thực hiện:
- Tránh muỗi đốt: Mặc quần áo dài tay; không để trẻ nhỏ chơi ở những góc tối, bụi rậm.
- Ngủ màn: Duy trì thói quen ngủ màn kể cả ban ngày. Dọn dẹp gọn gàng những nơi muỗi thích đậu như nơi treo quần áo, các góc khuất.
- Diệt lăng quăng, không tạo môi trường cho muỗi đẻ trứng: Dọn vệ sinh quanh khu vực sinh sống, không để nước đọng trong các lu, bể chứa, chai lọ hay đồ vật phế thải.
- Sử dụng cây/tinh dầu xua muỗi: Trồng hoặc xông tinh dầu các loại cây như Oải Hương (Lavender), Sả Chanh, Cam... trong nhà để hạn chế muỗi.
- Dùng sản phẩm chống muỗi: Sử dụng kem bôi hoặc xịt phun sương chống muỗi trực tiếp lên da để bảo vệ cơ thể khi sinh hoạt, làm việc.
Bên cạnh các biện pháp cá nhân, các gia đình cần tích cực phối hợp với chính quyền và cơ quan y tế địa phương trong các chiến dịch diệt lăng quăng, bọ gậy và phun hóa chất diệt muỗi diện rộng để dập tắt nguy cơ bùng phát dịch bệnh trong cộng đồng.
Nguồn tham khảo:
Dengue Fact Sheet - WHO
Dengue Viruses & Serotypes - CDC
Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị Sốt xuất huyết Dengue - Cục Y tế Dự phòng – Bộ Y tế
Prevent Mosquito Bites / Dengue Prevention - CDC