KHÔNG CHỈ SỐT XUẤT HUYẾT: VIRUS ZIKA, SỐT RÉT, VIÊM NÃO NHẬT BẢN CŨNG CẦN ĐƯỢC CÁC GIA ĐÌNH QUAN TÂM VÀ PHÒNG NGỪA

Nhiều năm gần đây, diễn biến thời tiết ngày càng thất thường với những đợt mưa trái mùa diện rộng và mùa mưa có xu hướng kết thúc muộn. Đây là điều kiện lý tưởng làm tăng tỷ lệ sinh sôi của các loài muỗi truyền bệnh. Khi nhắc đến côn trùng này, hầu hết mọi người thường chỉ nghĩ đến Sốt Xuất Huyết. Tuy nhiên, Sốt Rét, Virus Zika và Viêm Não Nhật Bản cũng là những căn bệnh truyền nhiễm cực kỳ nguy hiểm mà mỗi gia đình cần hết sức cảnh giác.

1. Muỗi Lây Truyền Nhiều Bệnh Nguy Hiểm – Không Chỉ Có Sốt Xuất Huyết

Trên thế giới hiện có hơn 3.500 loài muỗi tồn tại. Tại Việt Nam, nhiều loài muỗi nguy hiểm xuất hiện phổ biến và là trung gian truyền các dịch bệnh nguy hại:

- Muỗi Aedes (Muỗi vằn): Truyền bệnh Sốt Xuất Huyết và Virus Zika.

- Muỗi Anopheles: Truyền bệnh Sốt Rét.

- Muỗi Culex: Trung gian lây nhiễm bệnh Viêm Não Nhật Bản.

Dù Sốt Xuất Huyết phổ biến nhất, các bệnh như Zika, Sốt Rét hay Viêm Não Nhật Bản đều tiềm ẩn rủi ro rất lớn, dễ dẫn đến biến chứng nguy hiểm hoặc tử vong. Điều đáng lo ngại là các bệnh này vẫn lưu hành rộng rãi trong cộng đồng nhưng chưa nhận được sự quan tâm đúng mức từ người dân.

2. Điểm Mặt Những Căn Bệnh Nguy Hiểm Do Muỗi Và Cách Nhận Biết

Bệnh Sốt Rét (Muỗi Anopheles)

- Đặc điểm loài muỗi: Muỗi Anopheles có màu nâu sẫm, phần bụng nhọn khi đậu, chiều dài thân bằng với chiều dài vòi và trên cánh có các vẩy màu đen trắng.

- Tập tính hoạt động: Hoạt động mạnh từ khi mặt trời lặn đến khi mặt trời mọc; thường trú ẩn ở gầm giường, góc tủ, nơi treo quần áo, bụi cây, khe đất, gầm cầu.

- Đặc điểm bệnh: Bệnh phổ biến ở vùng rừng núi (Đông Nam Bộ, Miền Trung, Tây Nguyên), cao điểm từ tháng 12 đến tháng 2. Sốt Rét diễn tiến rất nhanh, chưa có vắc xin phòng ngừa và có tỷ lệ tử vong cao nếu không kịp thời điều trị y tế (tuyệt đối không tự điều trị tại nhà).

Virus Zika (Muỗi Aedes Aegypti)

- Đặc điểm loài muỗi: Thường gọi là muỗi vằn, có các vằn trắng nổi bật bao quanh thân và chân.

- Đặc điểm bệnh: Tương tự Sốt Xuất Huyết, bệnh do virus Zika hiện chưa có thuốc đặc trị cũng như vắc xin phòng bệnh. Bệnh đặc biệt nguy hiểm với phụ nữ mang thai vì có thể gây ra dị tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh và nguy cơ tử vong sớm. Biện pháp duy nhất hiện nay là ngăn ngừa muỗi đốt.

Viêm Não Nhật Bản (Muỗi Culex)

- Đặc điểm loài muỗi: Có màu nâu hoặc xám, thân dài, chân mảnh, phần đầu cánh nhỏ hơn các loài muỗi khác. Muỗi có khả năng thích nghi cao nên rất khó tiêu diệt hoàn toàn.

- Tập tính & Nguồn truyền nhiễm: Muỗi Culex hút máu từ động vật mang mầm bệnh (lợn, chim, bồ câu...) rồi truyền sang người. Chúng hoạt động mạnh nhất vào lúc chập tối – thời điểm các gia đình đang nghỉ ngơi trong nhà.

- Đặc điểm bệnh: Gây nhiễm trùng hệ thần kinh trung ương, tỷ lệ tử vong cao, đối tượng nguy cơ lớn nhất là trẻ em dưới 15 tuổi. Bệnh chưa có thuốc điều trị đặc hiệu; phương pháp bảo vệ hiệu quả nhất là tiêm vắc xin phòng bệnh đầy đủ kết hợp chống muỗi đốt.

3. Các Biện Pháp Phòng Ngừa Cần Thiết Cho Mỗi Gia Đình

Chủ động phòng chống muỗi là "lá chắn" toàn diện nhất để bảo vệ cả người lớn và trẻ nhỏ trước hàng loạt bệnh truyền nhiễm nguy hiểm:

♦ Đối với cả trẻ em và người lớn, ngủ mùng/ màn hiện vẫn là biện pháp đơn giản mà hữu hiệu để xua muỗi. Tùy điều kiện có thể lắp cửa lưới chống côn trùng xâm nhập. Dọn vệ sinh sạch sẽ trong nhà và quanh nhà, không để nước tù đọng trong các chai, lọ, lu,...vì đây chính là những nơi tạo nên ổ dịch.

♦ Trẻ thường có xu hướng thích ra sân, vườn chơi hoặc đi cắm trại, sinh hoạt ngoài trời nên cần phải phát quang bụi rậm, nên mặc áo quần dài có màu sáng, mang vớ. Nếu có ngủ đêm ngoài trời nhất thiết phải có túi ngủ, mùng.

♦ Cần sử dụng và mang theo khi đi ra ngoài các chai bôi hoặc xịt lên da nhằm phòng chống, xua đuổi muỗi và côn trùng nhất là khi có trẻ em, người có tiền sử dị ứng nặng. Xét về tính hiệu quả và an toàn, DEET và Picaridin là hai thành phần chống muỗi được WHO và EPA chứng nhận và được sử dụng rộng rãi trên toàn thế giới. Đặc biệt với trẻ nhỏ từ 6 tháng tuổi, có thể yên tâm sử dụng thành phần Picaridin vì được đánh giá an toàn cho những đối tượng này. Với nồng độ 10-15% Picaridin và kết hợp thêm tinh dầu Khuynh Diệp, sản phẩm Remos Baby giúp kéo dài hiệu quả xua muỗi suốt 6 giờ cho bé và gia đình.

♦ Do trẻ em còn chưa ý thức nhiều trong việc chủ động phòng tránh muỗi, vì vậy phụ huynh không nên lơ là chủ quan. Có thể dạy bé những biện pháp phòng chống mà bé có thể tự thực hiện được như: ngủ màn, mặc quần áo dài tay, mang vớ, sử dụng sản phẩm xua muỗi, không đến gần các bụi rậm,...

Nguồn tham khảo: Báo Lao Động; Báo Nhân Dân